
HUMO миллий тўлов тизимининг фаолияти бўйича турли фикр ва саволлар келиб тушмо?да. Баъзилари юзасидан ?уйида келтирилган жавобларни та?дим этамиз.
“Нуроний газетаси”да чоп этилган ма?оладаги холатлар ва кўтарилган саволлар бўйича миннатдорчилик билдирамиз ва жавобан ?уйидагиларни маълум ?иламиз.
Ўзбекистон Республикаси президентининг 2018 йил 19 сентябрдаги П?-3945- сонли ?арорига асосан «Миллий банклараро процессинг маркази» МЧЖ ташкил этилган, яъни “HUMO” миллий тўлов тизими ўз фаолииятини бошлаган. Фаолиятнинг бошидан ахолига тў?ри ва ?улай хизмат кўрсатиш ма?садида биринчи навбатда барча савдо ва хизмат ?ўрсатиш объектлари тўлов терминаллари билан таъминланган ва ундан сўнг пластик карталар эмиссияси бошланган. Шу кунга ?адар банклар томонидан 180 мингдан орти? терминаллар тар?атилган. Тар?атилган терминал ва ўрнатилган банкоматлар бўйича сайтдаги маълумот хар бир икки кунда янгиланиб туради. Жорий йилнинг январ ?олатига кўра, банкоматлар сони 1600 дан ортди, ва яна 2000таси банклар томонидан ўрнатиб келинмо?да ва ўрнатилган банкоматлар ахолига 24 соат давомида хизмат кўрсатмо?да. Бундан таш?ари миллий тўлов тизимнинг карталаридан барча банкларнинг мобил иловалари ор?али турли хизматлар учун тўловлар, картадан картага пул ўтказмалари, ва бош?а банк хизматларидан фойдаланиш йўлга ?ўилган.
Баъзи савдо ва хизмат кўрсатиш ходимлари томонидан хар хил ба?оналар билан, картадан тўловни ?абул ?илишдан бош тортишлари ёки умуман терминал йу? деган жавобни бериш холатлари учрамо?да.Бундай камчиликларни бартараф этиш ма?садида тизим иштирокчилари - тижорат банкларига ?ис?а муддат ичида ушбу терминалларни инвентаризация ?илиш юзасидан кўрсатма берилган. Терминаллар банклар томонидан та?дим этилади ва улардан тў?ри фойдаланиш юзасидан амалий кўрсатмалар мунтазам равишда бериб келинмо?да.
Банкларда пластик карталарни очилиши ва та?дим этилиши, белгиланган тартибга асосан банк мижозининг аризасига кўра амалга оширилиши кўрсатилган. Ойлик маошлар ва унга тенглаштирилган тўловларни банк пластик карталарга маълум ?исмини кирим ?илиниши, иш берувчи ва ходимлар ўртасидаги келишув ва розилиги асосида белгиланади ва банкга та?дим этилган белгиланган хужжатлар бўйича ушбу амалаиёт бажарилиши мумкин.
“Instagram” иловасида келтирилган “HUMO” миллий тўлов тизими бўйича саволлар ва холатлар бўйича ?уйдагиларни маълум ?иламиз:
Ўзбекистон республикаси президентининг ?арорига асосан ташкил этилган янги “HUMO” миллий тўлов тизими,республика худудидатўлов тизимларини ривожлантириш, уларнинг узлуксиз ишлашини таъминлаш ва ра?обат му?итини ривожлантириш учун фаолият олиб бориши белгилаб ўтилган. Яъни “HUMO” миллий тўлов тизимини ташкил этилиши, республикада мониполияни якунлаш ва тўлов тизимлари ўртасида очи? ра?обат мухитини яратиш натижасида ахоли учун ?улай ва афзал шароитда хизмат кўрсатишни таъминлашдан иборат. Республикамиз худудида бир эмас балки бир нечта тўлов тизимларининг фаолият юритиши тўловларни амалга оширишда узлуксизлигини таъминлаш, инновацион ма?сулотларни жорий ?илиш, банк хизматларининг оммабоплигини таъминлаш ?амда энг асосийситўлов хизматлари бозорида ра?обат му?итини ривожлантириш вазифалари?арорда ?атъий кўрсатиб ўтилган.
Шунингдек тўлов тизимлари ўртасида ра?обат мухитини яратилиши натижасида, бугунги кунда банклар томонидан пластик карталар бўйича янги турли хизматларни ва банк махсулотларини ўз мижозларига та?дим этиш учун хизмат ?ила бошлаганини хам кузатишимиз мумкин.
Шу билан бир ?аторда ойлик маошлар учун карталарни берилиши ва мабла?ларни кирим ?илиниши юзасидан ?уйидагиларни маълум ?иламиз.Иш ?а?и картаси иш берувчининг аризасига асосан банк томонидан та?дим этилади. Корхона ва ташкилотлар ойлик маошларини, ?анча ми?дорини ва ?айси тўлов тизим картасига ўтказилишини ўзининг ички тартибидан келиб чи??ан холда, иш берувчи томонидан белгиланади. Банклар учун ўз мижозларининг (жисмоний ёки юридик шахснинг) мурожаатисиз, карталарни чи?армаслиги ва мабла?ларни кирим ?илиниши мумкин эмаслиги белгиланган.
